SWT 145 – TẠI SAO NƯỚC BIỂN CÓ MÀU XANH?

Mình vẫn nhớ chuyến đi Hạ Long hồi nhỏ, trên con thuyền gỗ tròng trành, biển là một màu xanh thẳm. Dưới lớp nước trong xanh đó, sóng sánh lênh sau mỗi cái dập dềnh, là rất nhiều những hạt nhỏ trôi nổi, đôi lúc tạo nên màu xanh lá cây lấp lánh.

Vậy, tại sao nước biển màu xanh?

Có phải vì biển phản chiếu màu trời, hmm, chắc là vậy rồi. Vậy tại sao bầu trời màu xanh?
Hãy bắt đầu từ những khi những tia sáng vượt qua 8 phút ánh sáng đến trái đất. Ánh sáng mặt trời được gọi là ánh sáng trắng, bao gồm nhiều ánh sáng với bước sóng khác nhau. Vượt qua vùng chân không xa xôi, ánh sáng bắt đầu gặp những người bạn mới, các phân tử nước, không khí và các hạt bụi.

hình minh hoạ là các sóng ánh sáng. Tưởng tượng những sóng này xuất hiện trên mặt nước, và gặp 1 mép thuyền. Những sóng êm hơn (màu đỏ, cam) tạo ra ít sóng phản lại từ mép thuyền, những sóng “ghập ghềnh” hơn, sẽ tạo ra nhiều sóng phản lại hơn (tán xạ). Mép thuyền đó chính là các phân tử khí. Không khí tán xạ nhiều hơn các ánh sáng xanh. Như vậy ánh sáng từ không khí đến mắt chúng ta có nhiều màu xanh hơn, và đó là lý do tại sao ta lại thấy bầu trời có màu xanh .

Nguyên tắc phản xạ của nước cũng tương tự như vậy, các phân tử nước phản xạ và tán xạ màu xanh nước biển nhiều hơn. Và tùy thuộc vào độ nông sâu, nước biển có màu xanh đậm hoặc nhạt.
Nhưng vũ trụ phức tạp hơn thế. Trong nước biển có rất nhiều các thực vật phù du, (Phytoplankton). Đừng coi thường chúng, thực vật phù du sản xuất 1/2 lượng oxi trên thế giới này (trước giờ vẫn nghĩ là cây, huh?).

Thực vật phù du ở biển phản xạ, tán xạ ánh sáng màu xanh lá cây. Với số lượng vô cùng lớn, chúng “tạo” nên các màu xanh khác nhau của biển cả bằng việc pha trộn màu xanh lá cây và xanh nước biển, và thú vị hơn, nếu tìm hiểu sâu hơn một chút, chúng là điểm thấp nhất trong chuỗi thức ăn, tạo nên sự sống trong đại dương và cả trên mặt đất (bằng việc cung cấp oxi, dĩ nhiên).

Và những sinh vật nhỏ bé ấy có thể nhân đôi số lượng của mình trong 1 ngày và tạo nên những cảnh tượng kì vĩ trên mặt biển (google Phytoplankton bloom)

Nhưng THỰC SỰ nước biển có màu xanh thật không? Thực sự không phải vậy.

Bạn còn nhớ chiếc váy màu xanh đen hay vàng trắng chứ? rõ ràng với cấu tạo mắt khác nhau một chút, chúng ta “nhìn” màu sắc phản xạ từ mọi vật là khác nhau. Bầu trời của con người có thể là màu xanh, nhưng bầu trời của một chú ong mật và một vài loài chim có thể là màu tím. Do quá trình chọn lọc tự nhiên, cấu tạo mắt của giống loài chúng ta dễ nhận ra màu xanh hơn mà thôi. Haha, những vật bạn nhìn hàng ngày, đôi khi có thể không thực sự tồn tại như cách mà bạn nghĩ.

Như vậy có 4 yếu tố chính khiến nước biển màu xanh, do bầu không khí, do nước biển, do thực vật phù du, và do cấu tạo mắt chúng ta.

***

Trong ánh sáng có một vùng bước sóng
Bảy sắc màu chạm được mắt chúng ta
Sóng đỏ dài, ngắn dần về sóng tím
Nhảy tung tăng quanh mình đấy bạn à

Đại dương lớn có nhiều phân tử nhỏ
Lửng lơ trôi đưa mắt ngắm bầu trời
Bầu trời xanh soi mình xanh mặt nước
Nhảy chán rồi sóng cùng xuống biển chơi

Các phân tử chê sóng dài yếu đuối
“Nàng không xuyên được tâm khảm của ta”
Các chân dài đành tiến về phía trước
Hấp thụ trong nước biển đắng mặn mà

Sóng xanh lam mạnh mẽ lại thật thà
Bị ấp ôm bởi các chàng phân tử
Mắc cỡ nhiều, sóng xanh tán xạ ra
Hay phản xạ muốn bay về phía cũ

Màu xanh tràn mặt nước trong thanh tú
Bởi nét nhìn e thẹn của sóng xanh
Muôn năm rồi, tình yêu bao giờ cũ?
Nên đại dương in mãi một màu xanh.

Roses are red
Oceans are blue
I want this book
To have a man like you.
I always find men who study Physics attractive.

Event tặng sách 01

facebook.com/media/set/?set=a.222399591456567.1073741834.190073754689151

Advertisements